Fietspompplan

Geef lucht! Deel je fietspomp

Soms begint een duurzamere en socialere stad met iets heel kleins: een fietspomp.

Het Fietspompplan was een initiatief van LABz om de sociale en duurzame deeleconomie in de Zaanstreek op een ludieke manier zichtbaar te maken. Geertje van der Klei en Jacob Spaander brachten plekken in kaart waar mensen hun fietsband konden oppompen of kleine reparaties konden uitvoeren. Daarnaast nodigden ze bewoners uit om hun eigen fietspomp en bijvoorbeeld een doosje bandenplak beschikbaar te stellen voor anderen.

Het idee ontstond vanuit Transition Town Zaanstreek (TTZ), dat van 2012 tot 2016 actief was in de Zaanstreek. Bij het afscheid van TTZ werd het Fietspompplan, mede dankzij sponsoring van TTZ, een soort afscheidskado aan de streek. De beweging die TTZ in gang had gezet, ging ondertussen verder in verschillende duurzame en sociale initiatieven.

Van fietspomp naar delen

De fietspomp was vooral een aanleiding om iets zichtbaar te maken wat overal in de stad al gebeurt: mensen die iets met elkaar delen, elkaar helpen of een plek beschikbaar stellen.

Daarom ging het Fietspompplan uiteindelijk niet alleen over fietsen. Op de kaart konden ook andere vormen van delen een plek krijgen. Een kop koffie, een stoel om even te zitten, een gedicht of een andere kleine vorm van gastvrijheid kon onderdeel worden van het netwerk.

Een fietspomp aan de gevel lijkt misschien maar een klein gebaar. Toch kan zo’n gebaar ervoor zorgen dat iemand geholpen wordt, een kort gesprek ontstaat of zichtbaar wordt dat mensen bereid zijn iets met elkaar te delen. Het project maakte daarmee de deeleconomie klein, concreet en dichtbij.

Een netwerk vanuit de buurt

Bewoners konden zelf een fietspomp, bandenplak of andere deelplek aanmelden. Zo groeide de kaart vanuit de mensen en plekken die mee wilden doen, in plaats van vanuit een vooraf bedacht systeem.

Het Fietspompplan was daarmee vooral een uitnodiging:

Wat heb jij te delen?

Het initiatief is inmiddels verouderd en de oorspronkelijke kaart is niet meer actueel. Het idee erachter blijft echter herkenbaar. Wanneer er opnieuw voldoende interesse is, kan het netwerk opnieuw worden opgepakt en geactualiseerd.

Een klein gebaar kan soms genoeg zijn om een andere manier van samenleven zichtbaar te maken.